Ovulatiesymptomen Herkennen? De 7 Symptomen Op een Rijtje

Ovulatie, wat is dat?

Als je overweegt om zwanger te worden, dan is het tijd om kennis te maken met je ovulatie. Net zoals de menstruatiecyclus voor iedere vrouw anders is, is de eisprong dat ook. Door de symptomen van ovulatie te leren herkennen, kun je seks met je partner op de juiste manier ‘inplannen’ om de kans op een zwangerschap te vergroten.

En zelfs als je nu nog niet direct zwanger probeert te raken, kan een beter begrip van de ovulatiesymptomen je een beter beeld bieden van je menstruatiecyclus en je daarnaast helpen eventuele abnormale ovulatiesymptomen te herkennen.

Ovulatie

Dus, wat gebeurt er precies als je ovuleert? Je hebt waarschijnlijk lang geleden tijdens de biologieles al eens geleerd dat ovulatie de fase is binnen je menstruatiecyclus waarin een volwassen eicel uit de eierstok wordt vrijgelaten, en die het stadium vóór bevruchting vormt.

Elke vrouw heeft bij de geboorte miljoenen onrijpe eieren die wachten om vrijgelaten te worden. Normaal gesproken gebeurt dit natuurlijk één voor één, iedere maand weer.

Tijdens de eisprong gaat het eitje door de eileider, waar het eitje het zaad van de man ontmoet en daarmee bevrucht kan worden.

Voor de meeste gezonde vrouwen gebeurt de eisprong over het algemeen één keer per maand, een aantal weken nadat de menstruatie is begonnen.

Wanneer is de ovulatie?

Nu je weet wat de ovulatie is, vraag je je natuurlijk af wanneer de eisprong nu precies plaatsvindt. Je hebt misschien al eens gehoord dat ovulatie over het algemeen plaatsvindt op de 15^e dag van je menstruatiecyclus, maar zoals eerder al beschreven, is dit niet voor iedere vrouw hetzelfde. Dan zou het heel makkelijk zijn om te weten wanneer je ovulatie plaatsvindt en je zou dan niet eens hoeven te kijken naar de symptomen.

Helaas is dit dus niet het geval en is het herkennen van de symptomen belangrijk. Bij een vrouw duurt de menstruatiecyclus tussen de 28 en 32 dagen. De eisprong vindt meestal plaats tussen de 10^e en 19^e van die cyclus – ongeveer 12 tot 16 dagen voordat de volgende menstruatie begint.

Bij gezonde vrouwen vindt de ovulatie 14 dagen vóór het begin van de menstruatie plaats. Dus als jouw menstruatiecyclus bijvoorbeeld 35 dagen lang is, vind de ovulatie plaats op dag 21 van die cyclus, maar als je menstruatiecyclus slechts 21 dagen duurt, vind de ovulatie al plaats op dag zeven.

De timing van de ovulatie kan verschillen van menstruatiecyclus tot menstruatiecyclus en dus ook van vrouw tot vrouw, en om die reden is het handig om vertrouwd te raken met de menstruatiekalender van je eigen lichaam gedurende ten minste drie maanden.

Zo kun je goed je ovulatie inschatten en gerichter te werk gaan om zwanger te raken.

Bij sommige vrouwen vindt de eisprong niet altijd plaats, of is deze onregelmatig. Als je de menopauze door hebt gemaakt, zwanger bent of als je consistent en op tijd anticonceptiepillen slikt, ovuleer je (gewoonlijk) zelfs helemaal niet.

Bepaalde aandoeningen of ziektes (denk aan: vroegtijdig ovarieel falen of polycysteus ovariumsyndroom etc.) en bepaalde medicijnen (denk aan: bepaalde antidepressiva, chemotherapie, medicijnen tegen misselijkheid) kunnen ervoor zorgen dat het lichaam van een vrouw gedurende een specifieke tijd stopt met de ovulatie.

Natuurlijk kunnen ook anderen factoren in je leven – zoals overgewicht, ondergewicht of stress – de ovulatie en menstruatie sterk beïnvloeden, en niet in positieve zin.

Wanneer je te maken hebt met een onregelmatige menstruatiecyclus of met een bijzonder korte (minder dan 21 dagen) of lange (meer dan 35 dagen) cyclus, is het altijd goed om je te laten onderzoeken door een gespecialiseerde arts. Zo kun je eventuele medische aandoeningen achterhalen of uitsluiten die deze onregelmatige cyclus zouden kunnen veroorzaken.

Het is natuurlijk zo dat het volgen van een ovulatie met een zeer onregelmatige cyclus veel moeilijker is dan wanneer je menstruatie wel regelmatig is. Houd er echter rekening mee dat ovulatie 14 dagen vóór het begin van de menstruatie plaatsvindt, dus ook al heb je een onregelmatige menstruatiecyclus, kun je toch nog op een specifiek moment in jouw menstruatiecyclus zwanger worden!

Hoe lang duurt de ovulatie?

Zodra het rijpe eitje eenmaal van het oppervlak van de eierstok is vrijgegeven, kan het gedurende de volgende 24 uur eventueel worden bevrucht (dat gebeurt natuurlijk niet altijd). Omdat het dus maar 24 uur kan, is het van belang dat je de symptomen goed kunt herkennen.

Toch hoef je niet per se seks te hebben binnen die 24 uur om zwanger te kunnen raken. In werkelijkheid is er een ‘vruchtbaar venster’ van zes dagen in je cyclus – de vijf dagen voorafgaand aan de eisprong en de dag waarop je ovulatie daadwerkelijk plaatsvindt. Van die zes dagen ben je het vruchtbaarst tijdens de twee tot drie dagen die voorafgaan aan je eisprong en natuurlijk op de dag van de eisprong zelf.

24 uur na de eisprong is de eicel niet langer voor leven vatbaar en kun je in de meeste gevallen pas zwanger worden tijdens de eerstvolgende menstruatiecyclus.

Hoe kun je de symptomen van de ovulatie herkennen?

Nu je weet wat een ovulatie is en hoe lang de ovulatie duurt, zijn we aangekomen bij de symptomen van de ovulatie. Wat zijn die en hoe kun je die het beste herkennen? We beschrijven het hieronder.

7 ovulatiesymptomen

1. Verandering van het cervicaal slijm

Naarmate je de eisprong nadert, produceert je lichaam meer oestrogeen, waardoor baarmoederhalsslijm helder en rekbaar wordt, een beetje zoals eiwit. Hierdoor kan het sperma naar het ei kan zwemmen dat tijdens de eisprong vrijkomt. Baarmoederhalsslijmveranderingen gebeuren bij de meeste vrouwen, maar het kan in het begin lastig zijn om te weten waar je naar moet kijken. De hoeveelheid baarmoederhalsslijm en hoe het aanvoelt en eruitziet, verschilt per vrouw.

2. Pijnlijke of gevoelige borsten

Pijnlijke tepels en borsten zijn nog een symptoom van ovulatie. Door de stroom aan hormonen die je lichaam binnenkomen vlak voor en na de eisprong, krijg je pijnlijke tepels en borsten.

3. Verhoogd reukvermogen

Voor sommige vrouwen kan een ook een beter/gevoeliger reukvermogen in de tweede helft van de menstruatiecyclus een symptoom zijn van dat de ovulatie plaatsvindt. In deze vruchtbare fase wordt je lichaam immers voorbereid om zich meer aangetrokken te voelen tot het mannelijke feromoon androsteron.

4. Milde bekken- of onderbuikpijn

Veel vrouwen vragen zich af: zou je de eisprong letterlijk kunnen voelen? En voor sommige vrouwen is het antwoord op deze vraag ja – je voelt meestal een lichte pijn in de onderbuik, vaak aan de linker- of de rechterkant (dus niet iedere keer aan dezelfde kant).

Deze ovulatiepijn wordt Mittelschmerz genoemd en kan een aantal minuten tot een aantal uur duren. Daarnaast kun je ook vaginale afscheiding, lichte bloeding, of misselijkheid ervaren, samen met die eerdergenoemde lichte pijn die vaak maar van korte duur is.

Als de ovulatiepijn heel lang aanhoudt of heel pijnlijk is, kun je het beste een arts benaderen om aandoeningen zoals een ovariumcyste of endometriose uit te kunnen sluiten.

5. Afscheiding

Spotting of bruine afscheiding tijdens de eisprong is ook iets dat normaal is; het komt zelfs vaak voor bij vrouwen. Dit ovulatiesymptoom kan optreden wanneer de follikel die de zich ontwikkelende eicel of eicel omringt en beschermt, rijpt, groeit en vervolgens scheurt, wat resulteert in een kleine hoeveelheid bloeding.

Naarmate bloed ouder wordt, wordt het namelijk bruin, waardoor de vaginale afscheiding ook rood of bruin kan zijn. Als je bruine of rode afscheiding hebt, hoef je je geen zorgen te maken, tenzij het spotten aanhoudt. In dat geval moet je wel een arts raadplegen om te controleren of er niet iets anders aan de hand is.

6. Veranderingen in de baarmoederhals

Tijdens de eisprong kan je baarmoederhals hoger, zachter en meer open worden. Je kunt je baarmoederhals, samen met het slijm, ook controleren op ovulatiesymptomen, maar het kan even duren voordat je de verschillen echt kunt herkennen. Het is namelijk vaak moeilijker dan de hierboven genoemde symptomen.

Als je wilt proberen de ovulatie te checken door middel van de cervicale veranderingen, kun je het beste gaan staan in de positie die je gebruikt om een tampon in te brengen. Gebruik je vinger om in de baarmoederhals te voelen.

Als je een vrouw bent met een regelmatige cyclus zal de baarmoederhals wat zachter zijn net voor de eisprong; je kunt het vergelijken met het aanraken van je lippen. Na de eisprong zal het stroever aanvoelen; je kunt het dan vergelijken met het aanraken van het puntje van je neus. Een verloskundige kan je eventueel ook checken op cervicale veranderingen met behulp van een speculum en je dan meer advies/tips te geven over hoe je dit zelf thuis kunt doen.

7. Libidoveranderingen

Sommige vrouwen merken dat hun libido toeneemt tijdens de eisprong, wat natuurlijk een goede manier is van Moeder Natuur om ervoor te zorgen dat de mens niet uitsterft. Zin in seks kan echter door ontzettend veel dingen worden beïnvloed. Je kunt ook in de stemming komen door een lekker glas wijn te hebben gedronken of gewoonweg zin hebben in seks. Het is dus lastig om een hoger libido echt als symptoom mee te nemen.

Hoe kun je bijhouden wanneer de ovulatie plaatsvindt?

1. Menstruatie bijhouden

Een goedkope en makkelijk wijze om je ovulatie bij te houden, is door de dagen te noteren waarop je menstruatie begint en eindigt, een aantal maanden lang. Als je een normale menstruatiecyclus hebt – tussen 25 en 35 dagen dus – zal je waarschijnlijk regelmatig ovuleren, waarbij de eisprong ongeveer 14 dagen vóór de menstruatie plaatsvindt. Wanneer die 14^e dag is, kun je dus weten door je menstruatie te noteren.

2. Lichaamstemperatuur meten

De monitoring van basale lichaamstemperatuur is die van de lichaamstemperatuur in rust. Aan het begin van je cyclus blijft de basale lichaamstemperatuur redelijk constant en ligt deze gemiddeld tussen 36.1 en 36.4 graden celcius.

Naarmate je dichter bij de eisprong komt, is er een lichte daling van de basale lichaamstemperatuur met daarna gevolgd door weer een sterke stijging, meestal van ongeveer 0,4 tot 1,0 graden, vlak na de eisprong.

Een handige manier om dus te weten te komen of je ovuleert, is door je basale lichaamstemperatuur een paar maanden bij te houden. Meet je lichaamstemperatuur met een digitale thermometer die speciaal voor het basale lichaam is en meet meteen als je wakker wordt, zelfs nog voordat je je bed uitstapt. Noteer iedere ochtend de meetwaarde en kijk wanneer je een langere periode een hogere lichaamstemperatuur hebt.  Houd er wel rekening mee dat je basale lichaamstemperatuur van dag tot dag een halve graad of soms zelfs meer kan veranderen.

Na een aantal maanden zou de informatie je een goed beeld moeten geven van wanneer je over het algemeen ovuleert, zodat je het maken van baby’s met je partner kunt gaan plannen.

3.     Ovulatievoorspellingskit/vruchtbaarheidsmonitor

Een ovulatievoorspellingskit kan, zoals uit de naam al blijkt, voorspellen wanneer de ovulatie/eisprong ongeveer zal plaatsvinden. Hierdoor kun je weten wanneer de 24 uur voor de mogelijke bevruchting ingaat. Een vruchtbaarheidsmonitor geeft je wat meer informatie. De vruchtbaarheidsmonitor geeft je namelijk de informatie over de vijf meest vruchtbare dagen.

De monitor meet oestrogeen- en LH-spiegels om je twee meest vruchtbare dagen te identificeren en daarnaast de één tot vijf vruchtbare dagen die aan die twee vruchtbaarste dagen voorafgaan. Je krijgt dus specifieker een aantal dagen, wat erg fijn is als je zwanger wilt raken.

Sommige versies van de monitor slaan informatie op van de vorige zes cycli om je vruchtbaarheidsmeting ook aan te kunnen passen. Houd er echter rekening mee dat monitoren je meer geavanceerde informatie geven en daarom vaak ook meer kosten dan ovulatiekits.